ORDU GEZİLECEK YERLER

ORDU GEZİLECEK YERLER

ORDU GEZİLECEK YERLER

Ordu Gezilecek Yerler ve Ordu Gezi Yazısı

Ordu’nun Turizm Kültürü Ve Doğa Güzellikleri

Turizm söz konusu olduğunda gezilecek, görülecek yerlerin varlığının olması şarttır. Tabi bunun yanında konaklama ve ulaşım şartlarının da gelişmiş olması bir yerin turizm faaliyetleri açısından önem taşımaktadır. Geneli itibariyle bakıldığında Karadeniz Bölgesi yazları sıcak ve nemli, kışları da ilik ve yağmurlu bir iklime sahiptir. Her ne kadar iklim şartları yaz aylarında turizm zamanını olumsuz etkiliyor gibi görünse de Karadeniz Bölgesi ülkemizin dinlenmek adına tercih edilmesi gereken bir bölgedir. Ordu ili de bu bölgede bulunan illerden birisi olup, turizm açısından değerlendirildiğinde kaplıca, yayla, plaj, mağara, gol, milli park, nehir ve ada gibi birçok doğal güzelliğin var olduğu illerimizden bir tanesidir. Bunun yanında bizlere eskiyi anlatan tarihi yapıların varlığının bulunması da Ordu’nun güzelliğine güzellik katan etkilerden birisidir. O halde Ordu’nun turizm kültürü ve doğal güzellikleri nasıldır?

Karadeniz bölgesinde yer alan Ordu ili deniz kenarında bir il olmasından ötürü su, yeşil ve mavinin sürekli el ele olduğu bir il pozisyonundadır. Bu nedenle Ordu’da turizm denildiğinde denizin varlığı bulunduğuna göre ilk başta yaz turizmi akla gelmektedir. İl olarak değerlendirildiğinde kendi doğallığından gelen bir etkiyle oluşmuş plajları bulunan Ordu ili, doğuda Praziz’den başlayarak batıda Akçay’a kadar uzanan 107 kilometrelik bir hat boyunca uzanmaktadır. Plajları konusunda Ordu iline en yakın olan plajı 2 km uzaklıkta bulunan Güzelyalı plajıdır. Bunun dışında melet ırmağı ile Turnasoy arasında bulunan kumsallar, kumbaşında bulunan kumsallar ve Fatsa ilçesinde Belicesu ve Yalıköy çevresinde bulunan kumsallar da Ordu’da bulunan doğal plajlardandır. Ordu’da bulunan plajlar elbette ki bu kadar değildir. Şöyle bir ilçelerine doğru uzanıldığında sizinle beraber sol tarafınızdan kıyıya paralel olarak seyreden Karadeniz suları sahil boyunca doğal plajların oluşmasına olanak sağlamıştır. Bu konuda Perşembe ilçesini değerlendirecek olduğumuzda Efirli doğal plajı, Aksakal Aktaş plajı, Kışlaönü plajı, Çeşmeönü plajı ve Çaka plajı gibi farklı bölgeleri bulunmaktadır. Çaka plajının varlığını güzelleştiren etkilerden bir tanesi ise kumunun Mersin ve Karadeniz sahillerindeki en güzel kum olmasıdır. Ve bu güzellik 1590 metre boyunca uzanmaktadır. Ünye ilçesinde bulunan Uzunkum plajı, çınar suyu ve Gölevi gibi doğal güzellikleri bulunan Ordu’ya gittiğinizde tatil için ayırdığınız süre belki de size yetmeyecektir.

Karadeniz’in güzel yönlerinden birisi de yazın sıcaktan bunaldığınızda yükseklerde bir yerlere kaçıp dinlenebilme olanağının bulunmasıdır. Şöyle ki Ordu il açısından değerlendirdiğimizde ilin yaylalarının varlığı bölgede yayla turizminin de gelişmesine olanak sağladığı bilinmektedir. Yayla turizmi ile Ordu ilinde belki de sahil kenarındakinden çok daha fazla dinlenebilme şansı yakalayabilirsiniz. Tertemiz hava, yeşil ve serinlik eşliğinde konaklayabilmesi olanakları yönünden Ordu ideal bir şehirdir. Ordu’da bulunan yaylalar Canik dağlarının akarsu ve vadilerin parçalanmış kesimlerinde yer almaktadır ve bölgede alan bakımından değerlendirildiğinde oldukça geniş bir yer kaplamaktadır. Yaylaları bakımından Ordu’yu tanıtmak gerekirse de Boztepe yaylası, Çambaşı yaylası, Keyif Alanı yaylası ve Perşembe yaylasının var olduğunu unutmayın!

Boztepe Yaylası deniz seviyesinden 450 m yükseklikte bulunmakta olup, Boztepe’nin yamaçlarından Karadeniz’in eşsiz güzelliklerini seyredebilme imkânı sunmaktadır. Ulaşımı yönünden sorun bulunmayan yaylanın il merkezine uzaklığı 6 kilometre olup, yeme, içme ve dinlenme tesisleri yönünden olanakları zengindir. Ayrıca yeşilin varlığı elbette ki piknik alanlarının varlığını da beraberinde getirdiği bilinmelidir. Genel olarak Boztepe yaylasının kullanım amacı da mesire alanı olarak kullanılmaktır. Piknik yapıp karnınızı doyurduktan sonra demlediğiniz çayın kokusunu kendi doğal ortamından gelen esintilerle bölgenin güzelliklerini inceleme fırsatı bulursunuz. Çambaşı yaylası ise deniz seviyesinden 1850 m yüksekliğe yer almakta olup, Ordu iline uzaklığı 61 kilometredir. Tıpkı Boztepe Yaylası gibi Ordu’nun Çambaşı yaylası da mesire alanı olarak kullanılma amacına sahiptir ve bu açıdan olanaklarına bakıldığında dinlenme tesisi yönünden zengindir.

Yaylaları konusunda Keyf alanı yaylası diğer bir adıyla Mesudiye yaylasını da gezmeden geçmeyin derim. Deniz seviyesinden 1200 metre yükseklikte bulunan yaylanın Ordu ilinin Mesudiye ilçesine olan uzaklığı 9 kilometredir. Özellikle de dinlenme ve sıcaktan kaçma amacıyla bu bölgeye yola çıktıysanız doğru tercih yaptığınızı belirtmek isterim... Keyf yaylasının çam ormanlarının kokusunun ve hava kirliliğinden uzak olan temiz havasında oldukça keyifli bir zaman geçireceğinizden eminim. Genel olarak bu yaylanın tercih sebebi soğuk sularının var olması ve dolayısıyla serinlik için ideal bir ortam olması, hastalar için iyi bir dinlenme yeri olması gösterilmektedir.

Ordu ilinin Perşembe yaylası da adından söz etmeden geçilmeyecek yerlerden birisidir. Deniz seviyesinden 1350 metre yükseklikte bulunan yayla havası ve suyunun faydaları bakımından çok güzel bir yayladır. Ordu ile Tokat ilçeleri arasında yer alan Perşembe yaylası yine bölgede bulunan ideal mesire ve dinlenme alanlarından birisi olup, turizm açısından Aybastı Belediyesi tarafından her yıl düzenlenen panayırlara şahitlik etmektedir.

Su yönünden zengin olan ordunun gollerinden bahsetmek gerekirse rakımı bakımından yüksek kesimlerde buzul göllerine rastlanılmakta olup, bu göllerin içerisinde öncelikle Ulugöl ( Aybastı), Gaga gölü ve Karagöl gelmektedir. Ulugöl, çevresi ormanlarla kaplı, 150 metre çapında Aybastı ilçesine on beş kilometre uzaklıkta olan bir göl olup, yaban ördeği açısından avlama olanağı bulunan bir göldür. Gaga gölü ise büyüklüğü bakımından 15000 metrekarelik bir alanı kaplayan, Ordu’nun Fatsa ilçesine 10 kilometre uzaklıkta olan, etrafı ağaçlarla kaplı bir göldür. Gölün ortasında küçük bir adacık bulunmakta olup, bu adacıkta eskiden bir kilisenin var olduğu düşünülmektedir. Dinlenme ve mesire alanı olarak kullanılan Gaga gölü büyüklüğü, temiz havası ve insan doğasında bıraktığı psikolojiye birçok kişiyi kendisine hayran bıraktırmaktadır.

Kayalıkların fazla olduğu Karadeniz Bölgesi söz konusu olduğuna göre mağaraların varlığından söz etmemek olmaz. Bu konuda Ordu ilinde bulunan mağaralar için İnönü mağarası, Cingir mağarası ve Fok mağarasını belirtmek isterim. İnönü mağarası Fatsa ile Ünye ilçeleri arasında yer almakta, Cingir mağarası ise Fatsa’ya beş kilometre uzaklıkta yer almaktadır. Fok mağarası ise Ünye’ye 200 metre uzaklıkta yer almakta olup, deniz kenarında yer almaktadır.

Vadileri konusunda ordu’da adından bahsettiren Turnasuyu Vadisi yürüyüş yapmak için ideal gezinti yerlerinden birisidir. Vadinin görselliğinde bulunan renk şovu keşfe gelen ziyaretçilerini tam anlamıyla hayran bıraktırmaktadır. Nehirleri konusunda Melet ırmağının antik çağdaki adı Melanthios adı ile anılmaktadır. melet nehrinin kuzeyine doğru ilerleyen tarihi yapılar muhteşem görünmektedir.

Karadeniz bölgesinin Ordu ilinde misafirsek eğer bizleri sadece serin sular, yeşil ve temiz hava beklemez. Ordu ilinde şifa amaçlı kullanılan termal turizme yelken açan kaplıcaların varlığından da söz edilebilmektedir. Kaplıcaları yönünden zengin olan Ordu’nun Gölköy’de Çermik suyu, Mesudiye’de İskefsir köyü kaplıcası, Ünye’de Acısu ve Tekkiraz suyu, Akyokuş’ta Esemen ve Gökçebel suları bulunmaktadır.

Çermik suyu maden suyu özelliği taşıyan bir su olup, böbrek hastalarının tedavi amaçlı tercih ettikleri bir su olup, Gölköy ilçesinde yer almaktadır. Fatsa’da bulunan Sarmaşık kaplıcaları 47 C sıcaklıkta suya sahip olup, ilçeye on kilometre uzaklıkta bulunmaktadır. Bileşimi yönünden bir litre içersinde 0,731 gr. Hamizi kibrit, 01755 gr. Sodyum klorür, 0,253 gr. Kalsiyum, 0,005 gr. Silis bulunan suyun akımı dakikada 200 litredir. Romatizma ve benzeri hastalıkların tedavisinde etkili olduğundan ötürü termal turizm açısından gelişmiş bir yer olup, bu konuda çeşitli tesisleri bulunmaktadır.

Ordu ili turizm açısından ele alındığında her ne kadar plajı, gölleri, yaylaları, mağaraları ve kaplıcaları gibi doğal güzellikleri ile beğeni kazanan bir şehir olsa da aynı zamanda tarihi yerleri ile de yerli ve yabancı turistlerin ilgisini çekmektedir. Şehirde bulunan müzeler hakkında Ordu Müzesi, Paşaoğlu Konağı ve Etnografya Müzesi ve Taşbaşı Kültür Merkezi gibi müzelerden bahsetmemek doğru olmaz. Şehrin geçmişi ile ilgili bilgi sahibi olmak isteyenler için gezilip görülmesi gereken yerlerden olan müzeleri ziyareti sırasında geçmişten çokça örnekle karşılaşmaktadır. Taşbaşı müzesi için Rumlar tarafından yapılan bir inşa olduğu söylenmektedir. İlk yapıldığı dönemde kilise olarak kullanılan müze sonradan hapishane olarak kullanılmış olup, sonradan mimarisi üzerinde düzenleme yapılarak değiştirilen çan kulesi mevcuttur. Paşaoğlu Konağı ve Etnografya Müzesi ise 1896 yılında Paşaoğlu Hüseyin Efendi tarafından inşa edilmiş olup, Paşaoğlu Konağı Etnografya müzesinde silah, takı, kadın ve erkek kıyafetleri, sofa, paşa nine odası, günlük oda, misafir odası, yatak odası gibi örnekler sergilenmektedir. Ordu müzesi etnografik eserlerin sergilendiği bir müze olup, müze eski konak yapısındadır.

Tarihi anlamak ve günü yaşamak adına Ordu kalelerine doğru bir gezi planında Bolaman kalesi, Ünye kalesi, Gölköy kalesi ve Kurul kalesini listenize dâhil etmelisiniz. Bunun dışında daha birçok kalesi bulunan Ordu ilinin kaleleri muhteşem manzaraları ve yüzyıllara meydan okuyarak günümüze kadar gelişiyle sizleri etkisi altına alacaktır. Gölköy kalesi M.Ö. 3. ve 4. yüzyıllardan günümüze kadar gelebilmiş bir kale olup, tarihi açıdan değerlendirildiğinde sığınma, savunma ve güvenlik amaçlı kullanılan ve de işgal edilmeyen tek yer olması ilgi çekicidir. Ünye kalesinde ise M.Ö. 200-250 yıllarına kadar eski olan bir tarih yatmakta, yapılan araştırmalara göre kalenin eskiden bir yanardağ geçmişi olduğu bilinmektedir. İçerisinde bulundurduğu kaya mezarları, kral mezarları, mağaralar, kuyular, dehlizler ve eski sur kalıntıları ile II. Mitradates zamanından örnekler sunmaktadır. Yine Bolaman kalesi için zamanında gözetleme kalesi olarak kullanılmış bir kale olup, Potus Rum İmparatorluğu zamanından kalma bir kaledir. Ayrıca kalenin üzerinde 19. yüzyılda yapılmış olan Osmanlı konağı da bulunmaktadır.

Tarihi yerler konusunda bölgede bulunan Hoynat adası da tarihte gemiciler tarafından sığınak ve depo alanı olarak kullanılmış olup, bugün nesli tükenmek üzere olan tepeli karabatakların yuvası pozisyonundadır. Ayrıca Osmanlı devleti zamanında çoğu kadının yetiştiği bir yokuş olarak bilinen kadınlar yokuşu da tarihi Ünye evleri ile gezilip görülmesi gereken yerler arasındadır.

Ordu’nun turizm kültürü ve doğal güzellikleri açısından örnekleme yapmak gerekirse asarkaya milli parkı da güzel birörneği temsil etmektedir. Ünye ilçesinde bulunan Asarkaya Milli parkı piknik yapmak için elverişli olan ortamlardan birisi olarak oldukça popüler bir yerdir. Keşif yapmak isteyenlerin şirin bir tabiat içerisinde eğlenceli vakitler geçirebilmeleri adına ideal bir yer olan bu parkta spor yapma şansına da sahip olunabilmektedir.

Ordu’nun turizm ve doğa güzellikleri adına verebileceğim son örnekse Yason Burnu’dur. Her ne kadar turizme dönük yatırım söz konusu olmasa da yarım ada şeklinde olan bu güzellik, yerli ve yabancı turistler tarafından tercih edilmektedir.

Ordu’da Tarihi Yerler

75088 nüfusu bulunan Ordu ilimiz ülkemizin Doğu Anadolu Bölgesinde bulunan gözde illerimizden bir tanesidir. Yeşilin ve mavinin buluştuğu Ordu ilimizde ülkemizin turizm olanaklarını tanıtan birçok seçenek mevcut…

Bizler hayatın yoğunluğundan kaçarak tatil arayışı içersine girdiysek ve birazda meraklıysak eğer, ufak bir tatil planı dahi olsa gideceğimiz yerin özelliklerine dikkat ediyoruz. Öyleyse rotanızı Doğu Anadolu Bölgesinin Ordu iline doğru çevirmeyi ihmal etmeyin! Söz konusu olan gezi ise Ordu’daki tarihi yerleri gezmeden gitmeyin derim. Peki, Ordu ilinde hangi tarihi yerler var?

Ordu’nun tarihi yerleri aslında bu satırlara sığdırılır mı bilmiyorum ama yinede ufakta olsa bu zenginliklerden bahsetmek gezi planınız için faydalı olacaktır. O halde Ordu’ya 2 km uzaklıktan anlatmaya başlayalım. Ordu ilinin 2 km uzaklığında XI. yüzyıldan bugüne kadar Bizanslılar tarafından yapılan Cotyora yani halk dilinde Bozukkale gözetleme kulesi bulunmaktadır. Şöyle biraz daha uzaklaşacak olursak ordunun 13 km ötesinde kurul kaya yerleşmesi adıyla bilinen antik bir yerleşme alanı mevcuttur ki burada yapılan kazılar sonucunda 250-300 adet merdiven açığa çıkartılmış ve bu alanlar ise piknik alanına dönüştürülmüştür.

Ordu ilinin ilçelerindeki tarihi sırlara değinecek olursak Fatsa ilçesiyle tarihi açıklamalarımıza devam edebiliriz. Fatsa ilçesi dehliz, kaya mezarları, nişler, duvar kalıntıları ile çanak çömlek parçalarının yapılan kazılar sonucunda çıkartıldığı bir ilçe olup, ilçede Cıngırt kayası yerleşmesi bulunmaktadır. Öte yandan ana kayaya oyulmuş iki adet dehliz şeklinde günümüze kadar gelen, içerisinde gözetleme alanları bulunan, 2000 yıllık Arıkmusa yerleşmesi adıyla bilinen yüksek kayalıklar üzerine kurulmuş yerleşim yeri de Ordu’nun Mesudiye ilçesinde bulunmaktadır.

Ordu’nun Perşembe ilçesinde bulunan Yasonburnu yarımadasında ise 1869 yılından kalma kilise bulunmakta olup, oldukça fazla sayıda turist akınına uğramaktadır. Yine Perşembe ilçesinde bulunan eskiden gemicilerin depo ve sığınağı olarak kullandıkları Hoynat adası da bulunmakta olup, bu adanın üzerinde su kalıntısı mevcuttur. Endemik olarak tepeli karabatakların Türkiye’de yaşadığı ve yuva yaptığı tek yer olarak bilinmektedir.

Ordu’nun tarihi yerleri arasında köylerinde bulunan kaya mezarları da ilgi çekici yönüyle oldukça fazla turist akınına uğramaktadır. Büben köyünde bulunan Büben kaya mezarları bunlardan bir tanesi olup, değişik ve ilginç yönleriyle ilgi çekmektedir. Delikköyü sınırları içerisinde bulunan sütunsuz ve alınlıklı ve de çift sütunlu girişe sahip olan tek odalı üç kaya mezarlığı olan Delikkaya mezarları bulunmaktadır. Ordu’nun Ünye ilçesinin batısında kale köyünde ise Helenistik dönemden kalan Kaleyköy kalesi kaya mezarları bulunmakta olup, bu mezarlar kalenin etek kısımlarının oyulmasıyla yapılmıştır. Bu mezarların girişleri antik grek tapınaklarına benzer şekilde olup, yanları iç bükey ve kavislidir. Yine Ünye ilçesinin Gürpınar köyünde Tozkoparan kaya mezarları bulunmakta olup, bu mezarların girişleri yuvarlak kemerli ve derin inişleri bulunmaktadır. Bu inişlerin sonunda mezarlar iç içe iki odaya ayrılmaktadır.

Ordu’da tarihi yerler arasındaki kaya mezarları konusunda ayrıca Gürgentepe ilçesinde bulunan dikenlice kaya mezarları bulunmakta olup, bu mezarlar 9 tanedir. Kayalıklara oyularak yapılmış olan bu mezarların odaları tek olup, içerisinde klineler (seki) bulunmaktadır. Ulubey ilçesinde Kıranyağmur köyü kaya mezarları 8 adet kaya mezarından oluşmakta olup, bu mezarlar tek odalıdır. Mesudiye ilçesinde bulunan kaya mezarları konusunda ise ilçenin farklı köylerinde gün yüzüne çıkartılmış olan, Konacık Köyünde 2,Kale Köyünde 2, Eski Köyde 2, Bakır Köyde 1, Çavdar Köyünde 2, Erik Köyünde 6, Alanköyde 4 adet çift ve tek sütunlu kaya mezarları bulunmaktadır. Ve son olarak kaya mezarları konusunda Ordu’da bulunan sırma kaya mezarı bulunmakta olup, hangi tarihten kaldığı kesin bilinmemekle birlikte, anıtsal büyüklükte bir mezardır.

Ordu’daki tarihi yolculuğunuz sırasında kalelerin varlığını hemen herkesin ağzından duyabilirsiniz, çünkü hepsi görülmeye değer bir nitelik taşımaktadır. Bu konuda ilk duyulacak kale ismi ise Ünye kalesidir. İsmini bulunduğu ilçeden alan Ünye kalesi Kaleköyü içersinde yer almakta olup, 2500 yıllık tarihi bir geçmişe sahiptir. Jeologların yaptıkları çalışmalara göre Ünye kalesinin orta çağda sönmüş volkan üzerine inşa edildiği düşünülmekte olup, geçmişte aslında bir yanardağ olduğu tahmin edilmektedir. XI-XII. yüzyıllarda müstahkem mevki amacıyla kullanılan kalenin duvarları ve sutreleri hala canlıdır. Ünye kalesinin II.Midridat zamanında yapıldığı tahmin edilen 5m yüksekliğinde kapısı bulunmakta olup, turistlerin oldukça fazla ilgisini çekmektedir. Kalenin girişinde turistlerin hayranlıkla izlediği yerden on metre yüksekliğindeki, genişliği 3 metre, yüksekliği 2 metre olan tetrasil kaya mezarı bulunmakta olup, mezarın üçgen şekillidir ve bu üçgenin üç noktasında bulunan kabartma kartallar bulunmaktadır. Ayrıca kuzeybatı yönünde bulunan iki tane dehliz ve sarnıç da oldukça güzel görünmektedir. Ordu’da bulunan kalelerden bir diğeri göller köyü kalesi olup, bu kale Çatalpınar ilçesinde yer almaktadır. Kayalıklar üzerine kurulu olan göller köyü kalesinde sur kalıntıları, sarnıç ve yerleşim izlerine rastlanılmıştır. Tarihi yer denildiğinde Mesudiye ilçesini de es geçemeyiz çünkü burada da Kaleköy kalesi bulunmaktadır ve kalenin üç kümbet kalıntısı ve kaya mezarı bulunmaktadır. Yine ilçenin Yeşilçit köyünde Meletios kalesi bulunmakta olup, doğal kaya blokları üzerine kurlu bir kaledir. Kalenin merdivenleri ana kayanın oyulmasıyla oluşturulmuş olup, eski bir yerleşim yeri olarak bilinmektedir.

Ordu’nun tarihi kaleleri konusunda Gölköy kalesinden bahsetmek gerekirse tek kapılı olan kale, gözetleme ve savunma amacıyla inşa edilmiştir. UNESCO tarafından dünya antik eserler listesine dahil edilen kalenin girişinde silindir şekilli burç ve gözetleme kulesi yer almaktadır.

Ordu’da bulunan kaleler içerisinde kıyıya paralel olarak uzanan zincirleme şekilde inşa edilmiş Bolaman kalesi de inşa edildiği dönemin ve kullanım amacının esintisini bize eskiden getirmektedir. Bolaman kalesi zamanında gözetleme ve karakol görevi için inşa edilmiş bir kale olup, iç ve dış bölümleri içermektedir. Kalenin içersinde bazilika planlı küçük şapel bulunmakta olup, iç kalenin üzerinde 18. yüzyıldan kalma ahşap yapıdaki Kademoğlu konağı bulunmaktadır. Bu konak bölgenin sivil mimarlık örneğini temsil etmektedir.

Ordunun İkizce ilçesinde bulunan Gençağa kalesi Hacıemir beyliği zamanından bugüne kadar hasar görmeden varlığını sürdürebilmiş olup, sarp bir kaya üzerine yapılmıştır. Ordu tüm bunların dışında Kumru ilçesinde bulunan Kuşfenak kalesi, Ulubey ilçesinde bulunan Çubuklu kalesi gibi tarihi kaleleri gibi birçok UNESCO tarafından değer biçilmiş kaleleri de bulundurmaktadır.

Tarihi yerler konusunda oldukça zengin bir içeriğe sahip olan Ordu’da dini ibadet yerleri konusunda Atik İbrahim Paşa Cami (Orta Cami), Aziziye (yalı) cami, Hamidiye (hükümet) Cami, Selimiye Cami, Saray Cami, Hacı Osman Ağa Cami, Yalıköy Cami ve Bayır Cami gibi ibadet yerleri olan tarihi yapılarıyla da turistlerin ilgisini çekmektedir. öte yandan Tuzak Köyü Türbesi, Şeyh Yunus Emre Türbesi, Şid Abdal Türbesi, Şeyh Abdullah Türbesi, Salih Derviş Türbesi gibi türbeler ile Şakir Efendi Yatırı bölgede bulunan ve tarihi izleri taşıyan dini inanç mekânlarına örnek oluşturmakta olup, her gün yüzlerce insanın akınına uğrayan yerler arasındadır.

Orduda ayrıca Eskipazar Camii ve Hamamları da turizm açısından önemli bir yere sahip olup, Eski Pazar ordunun tarihte ikinci yerleşim yeridir. Zamanında geçirdiği zelzeleden harap olan caminin giriş kapısı ve portalı günümüze kadar gelmiştir. İki hamamı bulunan caminin pencere kapakları ve minberi ahşap oymacılığın örneği olmak adına Ankara Etnografya Müzesinde sergilenmektedir. Tarihi hamamlar konusunda Ordu’da büyük hamam soğuk, ılık ve sıcak alan olmak üzere üç kısmıyla ilgi çekmektedir. 15.- 16. yüzyıllarda yapıldığı düşünülen küçük hamam ise kare şekilde olup, su haznesi içermektedir. Tarihi izleri taşıyan İkizce ilçesinde bulunan bilinen adıyla Laleli olarak tanınan Eski (Ulu Camii) Camii, Perşembe ilçesinde bulunan Medreseönü Afırlı Camii ve Efirli Camii ve Mezarlığı 1800 yıllarından kalma bir eser olup, Turizm Bakanlığı’na kayıtlı Türk Aile Mezarlığı olarak bilinmektedir.

Ordu ilinde bulunan tarihi hamamlar konusunda ise Yalı Hamamı, Üç Kubbeli Saray Hamamı, daha önce kilise iken sonrasında hamam olarak kullanılan Ünye ilçesindeki Eski Hamam, iki büyük kubbeye sahip olan Çifte Hamam gibi tarihi miraslar örnek verilebilmektedir.
Ordu il geçmişine bakıldığında farklı toplumları bünyesinde barındırmış bir il olup, bu topluluklar arasında elbette ki dini inanış yönünden farklılıklar bulunmaktadır. Bu farklılıkların doğal bir sonucu olarak da ilin tarihi mirasının içersinde kiliselerin varlığı anormal birdurum değildir. Ordu’nun tarihi kiliseleri içerisinde bazilika şeklindeki Taşbaşı Kültür Merkezi ( Eski Cezaevi-Kilise), 19.yy’ın sonlarına doğru yapılmış olan 75.yıl belediye sahnesi olarak kullanılan Düz Mahalle Kilisesi, 1912 yılında yapılmış olan Mesudiye Kilisesi, Yason Kilisesi ve Ünye kilisesi gibi birbirinden farklı tarihi yerler bulunmaktadır.

Tarihi yerleri konusunda orduyu anlatmak için hazırlanan bu makalede satırların sonuna gelmek üzereyken ordu’nun çeşme, köprü ve anıtlarından bahsetmemek olmaz. bu nedenle orduda bulunan ve yıllar öncesinden bugüne kadar gelebilen çeşme, köprü ve anıtları belirtmek doğru olacaktır.

1842 yılında düzgün kesme taştan yapılmış olan, ön cephesi taş kemerli, kemerin üstünde kitabe, altında ise musluk bulunan ordunun Kirazlimanı mahallesindeki çeşme Oluksuyu Çeşmesi olarak bilinmektedir. Yine Kirazlimanı mahallesinde bulunan diğer bir çeşmede Kirazlimanı Çeşmesi olarak adlandırılmaktayken bu çeşmenin çevresi dikdörtgen çerçeveye alınmış olup, kesme taştan yapılmış ve kübik görünümlüdür. Üzerinde yazılı olan kitabede belirtilen tarihe göre 1327 yılında yapılmış bir çeşmedir. Ordu’da saray mahallesinde bulunan düz bir dama sahip olan, kübik kesme taştan yapılmış diğer bir çeşmede Osmanbey Çeşmesi olarak bilinmekte olup, çeşmenin üst kısmında çerçeve içine alınmış tuğra ile beş satırlık bir kitabe bulunmaktadır. İlde bulunan Kültür ve Tabiat Varlıkları Koruma Kurulunca korunması gerekli taşınmaz kültür varlığı özelliği göstermesi nedeniyle tescil edilen çeşmelerden birisi olan Merkez Zaferi Milli Mahallesindeki çeşme de Tarihi Çeşme adıyla anılmaktadır. Aynı şekilde Kabadüz ilçesinde bulunan Oluklu Çeşme de koruma altına alınmış çeşmelerden birisidir.

Suyun ve yükseltilerin fala olduğu ilde köprüler de yaşamın önemli araçlarından birisi konumunda olmuş ve yıllar öncesinde inşa edilerek günümüze kadar gelebilmiştir. Bu konuda Ordu’da bulunan Bülbül deresi üzerine 1890-1895 yılları arasında yapılan Kemer Köprü verebileceğim ilk örneklerdendir. Ayrıca Gülyalı ilçesindeki Kestane Köyünde 1890’larda yapılmış Kestane Köyü Kemer Köprüsü, Akçay üzerinde İkizce ilçesinde Kenş Kemer Köprü, 1875- 1880 yılları arasında yapılan Mesudiye ilçesi ile Kabadüz ilçelerini birbirinden ayrıldığı sınır üzerinde bulunan Başkotanı köprü gibi çeşitli köprüler bulunmaktadır. Köprülerin bulundukları sahalarda eşsiz güzellikler yansımaktadır. Başkotanı köprüsünün ahşaptan yapılı olduğunu belirtmek durumu size daha iyi anlatır.
 

Ordu’da Meşhur Yerler, Kültürel Alışveriş Yerleri Ve Görmeniz Gereken Festivaller

“Ordu’nun dereleri aksa yukarı aksa vermem seni ellere ordu üstüme kalksa sürmelim Amman…” der türküde, Ordu’nun güzellikleri türkülere bile konu olmuştur öylesine... Ordu’da öylesine güzellikler var ki bestekârların ufkunu açacak... Gelin birlikte Ordu’yu tanıyalım o halde...

Cennet bir coğrafya içinde olan Ordu’nun tıpkı kartpostallar da var olan fotomontajli görüntülerin doğal örüntüleri bulunaktadır. Bu konuda Ordu’da yaylalar, ormanlar, şelaleler, göller, kumsallar daha birçok doğal güzellik bulunmaktadır. Ordu’nun dört bir tarafında yer alan ilçeleriyle barındırdığı tarihi ve doğasal özellikleri ile saklı cennetlerin nerede olduğunun yanıtını veren şehirlerden bir tanesidir. Ünye, Fatsa, Aybastı, Gölköy, Mesudiye, Perşembe ilçeleri derken bir bakmışsınız ki yüzyıllar içerisinde bir gezinti yapıyorsunuz. Tabi bu arada dinlenmek ve yeme içme ihtiyacınızı karşılamak için Ordu‘da bulunan tesislerin size sunduğu nezih ortamlardan yararlanabilme şansınız da bulunmaktadır. Ordu’da bulunan meşhur yerler nerelerdir?

Ordu’ya hatta Karadeniz’e tepeden bakmak isteyenlerin gitmesi gereken en başlıca yerlerden birisi elbette ki Boztepe’dir. Ordu merkezinden kalkan ve yedi dakikalık bir teleferik yolculuğuyla ulaşılabilen Boztepe’den görmek istediğiniz güzellikleri yakalayabilirsiniz. Ordu’da gidilmesi gereken meşhur yerlerden birisi de Ordu Perşembe yaylasıdır. “Dünya harikası nerededir?” sorunuz için size cevap aratmayacak bir yer olan Aybastı ilçesinin yakınlarında bulunan 1500 metre rakımlı Perşembe yaylası barındırdığı mendereslerin güzelliğiyle sizi adeta büyüleyebilecek güçtedir. Normalde şehirlerde var olan beton kirliliğinden uzak, yemyeşil tepeler ve bu tepelerin eteklerinde uzanan menderesler görülmeye değer niteliktedir. Ordu’nun dört bir tarafı harikalarla dolu olduğuna göre Ulugöl’de bu muhteşem yerler arasında görülmeden gidilmemesi gereken bir yer arasındadır. Ulugöl Gölköy ilçesinde bulunan, ormanlar içerisine saklanmış saklı cennet gibi bir yer olup, bahar aylarında yeşilin keyfini, sonbahar aylarında ise kızılın keyfini doyasıya çıkartmayı sunuyor insanlara...

Ordu’nun meşhur yerleri arasında yer alan Karaoluk çiseli Şelalesi ise yazın kavurucu sıcağına karşılık hem biçimiyle insanı serinleten hem de yüzmek için ideal bir gölet olmasıyla ünlü bir yer olup, dört mevsim buz gibi sular akıtan bir şelaledir. Yine Uzundere Şelalesi de yine buz gibi akan tertemiz sulara sahip olup, aynı zamanda Türkiye’deki şelaleler arasında en yüksek şelale örneklerinden birisini temsil etmektedir. Rakımı bakımından 1100 metrede bulunan, yüksekliği yüz metre olan Uzundere şelalesine ulaşmak için Karadeniz’in meşakkatli yollarını kullanmak gerekiyor olsa da oraya gidildiğinde tüm bunlar akıldan çıkmaktadır. Ordu Perşembe ilçesinde bulunan birinci derece arkeolojik alana dâhil olan Yason Burnu da görülmesi gereken yerlerden birisi olup, üzerinde Rumlardan kalma kilisesi ve deniz feneri ile oldukça ilgi çekici bir yöne sahiptir. Derelerin, nehirlerin oldukça fazla olduğu Ordu ilinde orman alanlarının ve bitki örtüsünün çeşitliliği de insani cezp edici bir etkiye sahiptir. Bu konuda Askarya kent Ormanı Ordu gezisi sırasında piknik yapılabilecek güzel mekânlardan birisi pozisyonundadır.

Zamanında Bizans ve Pontus Rum İmparatorluğuna ev sahipliği yapan Ordu’da kalelerin varlığı her daim söylenmektedir. Ünye kalesi de bu kalelerden birisi olup, 2200 yıllık bir geçmişe sahiptir. Kaya mezarlarına dair örneklerin görülebileceği bir yer olup, manzarası yönünden görülmesi gereken yerlerden bir tanesidir. Ordu’da doğal bitki örtüsünün dışında bu bitki örtüsünde yaşayabilen canlıların varlığı Ordu’nun mekânlarına ayrı bir güzellik katmaktadır. Hafızanızda bu şekilde bir hatıra bırakacak Ordu’nun yerleri arasında Gaga Gölü de bulunmakta olup, gölde yabani ördekleri ve göçmen kuşları görebilmek mümkündür. Ordu’da eko turizm, yöresel yemekleri ve organik tarımı ile ilgi çeken yerlerden birisi olan Fatsa Kabakdağ Köyü de görülmesi gereken yerlerden birisidir. Gürcü çeveneburi kültürünün halen yaşadığı köyde konaklama olanağı bakımından daha çok ev otelciliğine rastlanılmaktadır.

Yayla turizmi konusunda kendisini geliştirmiş olan Ordu ilinde 1850 metre rakımda bulunan Çambaşı Yaylası da doğa ile iç içe olmak için gidilebilecek yerler arasında yer almaktadır. Çambaşı yaylasında yılkı atları, alabalık, kuzu gibi birçok hayvan topluluğu eşliğinde sizde doğallığı yakalayacaksınız. Ayrıca Çambaşı Yaylasında yakında bir kayak merkezi yapılacağı ile ilgili bir çalışma olduğunu da söylemeden geçemeyeceğim.

Ordu’da heyecan tutkunu olanların mutlaka gitmesi gereken bir yerin varlığından da söz edebilirim. Ablak taşı ve geçilmez kanyonu olarak bilinen bu yerde dizlerinizin bağının çözülmemesi imkânsızdır. Yüksekliği bakımından 1599 metre rakımda bulunan 200 metrelik bir uçurumun görüntüsü ve aşağıda yer alan güzellikler oldukça muhteşem görünmektedir. Ordu’da gidilip görülebilecek yerler arasında bulunan yeşilce köyü de ilginç yönüyle oldukça yoğun misafir akınına uğrayan yerlerden birisidir. Şöyle ki burada bulunan evler normalde beyaz duvarlı ve kırmızı çatılı iken, evlerin yakınına gelindiğinde Atatürk resimleri asılan sayısız ev topluluğu şeklinde ilgi çekmektedir. Yeşil denildiğinde hemen her tonunu barındıran Ordu’nun Topçam ilçesi ve Mesudiye ilçesi de gidilip görülmesi gereken yerlerden birisidir.

Batısında Samsun, doğusunda Giresun’u barındıran güneyinde ise Tokat ve Sivasa komşuluk eden Ordu ilinin ulaşım olanaklarının gelişmişliği gezmek amacıyla Ordu’ya gelen konukların rahat ve sıkıntısız bir şekilde konaklamaları ve yemek kültürünün konukların damarlarında bıraktığı tat Ordu’nun misafirperverliğini bir ürünüdür. Ordu’da konaklama amacıyla oldukça fazla seçenek bulunmakta olup, ister otel tarzında isterse de pansiyon tarzında farklı yerler bulunabilmektedir. İster merkez olsun isterse de Ordu’nun ilçeleri olsun konaklamak amacıyla Ordu’da farklı barınma yerlerini bulabilme imkânı da bulunmakta olup, tesislerin yeme içme hizmetleri belirli konseptler altında müşterilere sunulmaktadır. Ordu’nun yemek kültürü konusunda ise Karadeniz’in eşsiz doğal güzelliklerinin kokusu hissedilmektedir. Ordu’ya yapılan ziyaret sırasında yeşillik adına hemen her tür sebzenin bulunduğu damak tatlarına rastlamak mümkün iken Karadeniz pidesi, bol fındıklı sütlaç, pancar çorbası, karalâhana dolması, mısır ekmeği ve turşu kavurması yenmeden geçilmeyecek lezzetteki yemek çeşitleridir.

Ordu’da turizm faaliyetleri aslında sadece yaz aylarında sürdürülmemekte olup, Ordu’da havalar ısınmaya başlamasıyla beraber yayla turizmi de birçok turistin bölgeye gelmesinde etkin rol oynamaktadır. Ordu ilinde özellikle de yörenin kendi mahsulünün toplandığı dönemlerin başlangıcını kapsayan ya da yılın belli dönemlerinde halkın bir araya gelerek etkinliklerin yapıldığı festivaller de bulunmaktadır. Peki, Ordunun festivalleri nerelerde yapılmaktadır?

Festivalleri konusunda yılın değişik dönemlerinde kutlamalar yapan Ordu ili 4-6 Mayıs tarihleri arasında hıdrellez şenliklerini düzenlemektedir. Ardından 20 Mayıs tarihinde Çataltaş şenlikleri kutlanan Ordu’da 26 Haziran’da ise Erecek Yaban Çileği Şenliği yapılmaktadır. 11-15 Temmuz tarihleri arasında Vosvos Şenliği yapılan Ordu’nun şenlikleri bu tarihten itibaren neredeyse her gün yapılmaktadır. 15-17 Temmuz tarihleri arasında Yokuşdibi Yayla Şenliği yapılan Ordu’da 15-16 Temmuz tarihleri arasında Çambaşı Yayla şenliği, 24 Temmuzda Perşembe Yaylası şenlikleri, 25-30 Ağustos tarihleri arasında ise Fındık festivali yapılmaktadır. Genellikle şenliklerin yapıldığı yerlerin belediyeleri tarafından üstlenilerek yapılan bu kutlamalarda halk oyunu ekipleri, misafir sanatçılar, yarışmalar gibi değişik etkinliklere yer verilmektedir. Kentin dört bir tarafında düzenlenen şenlikler turizm amaçlı şehri ziyaret eden yerli ve yabacı turistlere muhteşem hatıralar bırakmaktadır. Genellikle bu tarz festivallerde yol kenarına kurulan küçük satış yerlerinden kültürel eşyalar satın alınabilmekte ve kültürel yemeklerin tadına bakılabilmektedir.

Ordu’ya gelen gezginler için var olan kültürel alışveriş yerleri yörenin kendi kültürüne uygun çeşitli ürünlerin satışlarını yapmaktadır. Bu konuda Ordu’da doğal olan yani diğer bir değişle organik olan birçok ürün satın alınabilmektedir. Peki, Ordu’dan ne alınabilir? Ordu’da kültürel alışveriş yerleri nerededir?

Karadeniz bölgesinin saklı cennetinde gezerken fındık bahçelerine elbette ki denk gelirsiniz. Bu konuda Ordu ili söz konusu olunca ülkemizde fındığın üretildiği ilk yer olarak akla gelecek illerden birisidir. Ordu’da yapmış olduğunuz gezi sonrası hediyelik fındık almak gibi bir amacınız varsa en meşhur adresin Gürsoy Fındık olduğunu belirtebilirim. Gürsoy Fındık, Fidangör caddesinde yer almakta olup, kavrulmuş pikola fındık, fındık ezmesi ve daha birçok fındık türevi ürünler satın alınabileceği bir yerdir. Yine hemen şuracıkta yerim diyorsanız Ordu’da Sokak satıcıları da fındık ve kestane satışı yapabilmektedir. Ordu’dan sadece fındık mı alınır? Elbette ki hayır, şayet sizin Ordu’da bulunduğunuz süreç mantar sezonuna denk geldiyse farklı çeşitlerde mantar türünü Ordu’da satın alabilirsiniz. Bu konuda truf ve porcini gibi farklı mantar türlerine oldukça fazla rastlayacağınızdan eminim.

Evet, söz konusu olan Ordu yani Karadeniz olduğuna göre buradan alabileceğiniz kültürel alışverişin içerisinde çay olmazsa olmazlardandır. Kırk iki numaralı Tirebolu çayını Çaykur’un Tirebolu tesislerinde üretildiğini aklınızdan çıkartmayın! İste bu sebeple çay konusunda tam yerindesiniz. Tirebolu çayı sadece Ordu ilinde satılmakta olan bir çay olup, Mayıs ayında toplanmaktadır. Çayın hemen demleniyor olması ve buruk bir tat taşıması ise diğer çaylardan onu ayıran en belirgin özelliktir. Kırk iki no’lu Tirebolu çayı almanız için Boztepe teleferiklerinin kalktığı sahildeki dükkânı belirtmekte fayda var.

Karadeniz bitki örtüsü yönünden çam ağaçlarını barındıran bir bölgedir. Doğal olarak arıcılık faaliyetlerine de oldukça sık rastlanmaktadır. Şayet bal satın almak istiyorsanız Ordu’da satın alınabilecek bal elbette ki kestane balıdır. Kestane balını satın alabileceğiniz adres olarak da yine Boztepe teleferiklerinin kalktığı alanı tarif edebilirim.

Doğal bitki örtüsünün doğal ürünlerini insan sadece yerinde tatmakla kalmak istemiyor. Tereyağı da bu tatlardan birisidir. Zaten yörenin yemek kültürünün lezzetinin en önemli sırrı da tereyağında gizlidir. Tereyağı satın alınması konusunda köylülerin sattığı tereyağlarını almanızı tavsiye ederim. Renk olarak bizlerin marketlerden alarak tükettiği tereyağlarından farklı sarı renkli kendine has kokusuyla tadını aklınızdan çıkartmayacağınız bir lezzettir.

Ordu’da bulunan meşhur yerlerde konaklamak üzere gerçekleştirdiğiniz süre içerisinde popüler olan yerler hakkında bilgi vermek amacıyla hazırladığım bu makale de ayrıca kültürel alışveriş yerlerinin nereler olduğunu içeren bilgilerin verilmesi ve festival tarihlerinin belirtilmesi tatiliniz sırasında ne yapmanız gerektiği konusunda size rehber olabilmek niyetiyle hazırlanmıştır. Ancak şu da bilinmelidir ki Ordu güzellikleri ve zenginlikleri yönünden maalesef şu birkaç satıra sığdırılabilecek bir şehir değildir. İşte bu sebeple de burada belirtilen bilgiler sadece bir özetleme niyetiyle yazılmıştır. Ordu’da bulunan tarihi ve doğal zenginlikler konusunda aydınlatıcı olabildiysem ne mutlu bana.

Ordu’nun benim dünyamdaki pencereden görünüşü bu şekilde, kim bilir sizin dünyanızda nasıl canlanacak. Bunu anlamak ve yaşamak için rotanızı Ordu’ya çevirmelisiniz. Ordu yakıcı ve bunaltıcı sıcağı olmayan, az tuzlu denizine girdikten sonra rahatsızlık duyulmayan, bina yığınından oluşan, sadece insan eliyle güzelleştirilmiş mekânların ötesinde Allah vergisi güzelliğe sahiptir. Söyleyin bana en mantıklı tatil nerede?

Ordu’da Dini Ve Kültürel Mekânlar

Ordu ili deniz kenarında bulunan illerimizden birisi olan Doğu Karadeniz Bölgesinin gözde şehirlerinden bir tanesidir. Dereleri, ırmakları, nehirleri, kumsalı, mağaraları, şelaleleri ve vadileri gibi doğal güzelliklerinin yanında zamanından kalma eski tarihi hafızasında saklayan bir şehir olan Ordu ilinde tatil yapmak amacıyla gelen konukların gezip görebilecekleri mekânlar oldukça fazla sayıdadır. Tarihi kokusuyla ülkemizde gözde örnekleri barındıran Ordu ili elbette ki tarihi dokusunun içerisinde eskide ve bugünde dini inançlar amacıyla kullanılan dini ve kültürel yerleri barındırmaktadır. Ordu ilinde dini ve kültürel mekânlar bakımından gidilebilecek sayısız örnek bulunmaktadır.

Normalde tarihi yapıların yıllar içerisinde bozulup harap olma tehlikesine karşılık Ordu ilinde bulunan dini ve kültürel amaçlarla kullanılan ve bugün yüzlerce yerli ve yabancı turistin akınına uğrayan tarihi mekânlar halen diriliğini korumaktadır. Yılların getirdiği yıpranma riskine karşılık adeta meydan okuyarak gelen tarihi yapıları içerisinde halen kullanılma açık olan ve de koruma altına alınmış mekânlarıyla Ordu misafirlerini büyülemeye devam etmektedir.  Tarihte dini amaçlarla kullanılan kiliselerden, İslamiyet’in olmazsa olmazı olan camilerine kadar çeşitli tarihi dini ve kültürel mekânları bulunan Ordu ilinin aynı zamanda türbeleri bakımından da oldukça fazla ziyaret edilebilecek yerleri bulunmaktadır.

Ordu’da yıllar öncesi düşünülecek olursa Bizanslılar, Pontus Rumlar gibi farklı topluluklar yaşamlarını sürdürmüştür. Ve bunun doğal bir sonucu olarak da ilde yaşayan toplulukların ihtiyaçlarının bir sonucu olarak arkalarında kalıntılar bırakmaları doğaldır. Bu kalıntılar bugün il bazında çeşitli bölgelerde yapılan arkeolojik araştırmalar sonucu gün yüzüne çıkartılmaktadır. Eskilerden kalan mirasların farkına varılmasını sağlayan en önemli oluşumlardan birisi de dönemin yapılaşmasıdır. Yapılaşmalar arasında konaklar, camiler, hamamlar, kiliseler, kaleler gibi birçok yapı bulunmakta olup, Ordu bu yapılar açısından zengin bir mirasa sahip bir ildir. Dini inanç insanoğlunun her zaman ihtiyacı olan bir maneviyattır. Bu nedenle de eski toplulukların dini inançlarına yönelik olarak yapmış oldukları yapıların gözlenmesi normaldir. Kiliseler, camiler, türbeler ya da yatırlar bu husus için önemli örnekleri bize sunmaktadır. O halde Ordu’nun dini ve kültürel mekânları hakkında hazırlanmış olan bu makaleye öncelikle Ordu’da bulunan kiliseleri anlatmakla başlayalım.

 Kiliseleri bakımından Ordu Taşbaşı Kültür Merkezi ( Eski Cezaevi Kilise), Düz Mahalle Kilisesi, Mesudiye Kilisesi, Yasin Kilisesi ve Ünye Kilisesi gibi farklı kiliselerle kendisini tanıtmaktadır. Taşbaşı Kültür Merkezi kentsel sit alanı içerisinde bulunmakta olup, doğu batı istikametinde dikdörtgen tarzda yapılmış bir kilisedir. Doğu yönünde bir küçük apsisi bulunan kilisenin yanlarında da iki küçük apsisi bulunmaktadır. Ana mekanı üç nefe ayrılmış olan Taşbaşı Kültür Merkezinin kesme taştan yapılmış günümüze kadar sağlam kalarak gelen bir yapısı bulunmaktadır. Ordu’nun Düz Mahallesinde bulunan Düz Mahalle Kilisesi de dikdörtgen bir planda yapılmış olan, yuvarlak tonozla örtülü ve kesme taştan inşa edilmiş ve on dokuzuncu yüzyıldan kalma bir kilisedir. Bu kilisenin renkli taşlarla çevrili bordürü bulunmakta olup, kilise bugün 75. Yıl Cumhuriyet Sahnesi olarak kullanılmaktadır. Ordu’nun Mesudiye Kilisesi hakkında ise maalesef diğer kiliselerdeki gibi hasarsızlık durumu söz edilememekte olup, yine de çatısının ve neftlerinin ahşap olduğundan söz edilebilmektedir. Ordu’da bulunan Yason Kilisesi için Yason burnu yarımadasından bulunduğu söylenebilmektedir. Ayrıca Rumlar tarafından yapılmış olan kilise için birinci derece arkeolojik alan içerisinde yer aldığı söylenmektedir. Küçük kubbesi bulunan kilisenin üç apsisi bulunmakta olup, açıklı ve koyulu taşlarla kaplanmıştır. Güneyde ve batıda iki girişi bulunan kilisenin 2004 yılında tadilatı orijinalliğine dokunulmadan yapılmış olup, çevre düzenlemesiyle 2006 yılında tamamlanmıştır. Diğer bir kilise olan Ünye Kilisesi hakkında belediyeye ait olan bir kilise olduğu söylenebilirken bugün düğün salonu olarak kullanıldığı bilinmektedir.

Ordu’da dini ve kültürel mekânlar konusunda zamanı geriye doğru almak her ne kadar mümkün olmasa da eskiden var olan ve hala canlılığını sürdüren tarihi kalıntılardan eskiyi yakalamak mümkündür. Bunun en iyi örneklerini tarihi değeri olan Ordu Camilerinde görebilmek mümkündür. Bu konuda Ordu’da bulunan Atik İbrahim Pasa Camii ( Orta Cami), Aziziye ( Yalı) Cami, Hamidiye Cami( Hükümet), Selimiye Cami, Saray Cami, Hacı Osman Ağa Cami, Yalıköy Camii, Çayır Camii, Eski Pazar Camii ve Hamamları, Eski Ulu Cami, Medreseönü Afirli Camii, Efirli Camii ve Mezarlığı gibi dini mekânlardan söz edilebilmektedir.

Atik İbrahim Pasa Camii ilk inşa edilen Ordu Camisi olup, 1770’li yıllarda inşa edilmiştir. Barok usulünde yapılmış olan caminin üzerinde yoğun süslemeli mihrabı bulunmakta olup, doğu kapısı üzerinde on dizelik beşerli bir kitabe bulunmaktadır. Aziziye Camisinin ise Sultan Abdülaziz döneminde yapıldığı tahmin edilmekte olup, ahşap bir yapıya sahip olduğu gözlenmektedir. Yapısının ahşap olmasından ötürü yıkılma ile karşı karşıya kalınca 1890 yılında kesme ve moloz taş ile yenilenen caminin tek şerefesi bulunmakta olup, zemini ile beraber üç katlı olduğu gözlenmektedir. Camileri konusunda olabildiğince zengin içeriğe sahip olan Ordu’nun Hamidiye Camisi ise vilayet binasının hemen yanına inşa edilmiş bir camii olup, kare planı bulunmaktadır. Küçük bir cami olan Hamidiye camiinin bağdadi iç kubbesi bulunmakta olup, Ordu’lu şair olan Tıflı Efendi tarafından yazılan bir kitabesi bulunmaktadır. Ordu’da bulunan Selimiye Cami ise Cumhuriyet Döneminde inşa edilmiş olup, mihrabı Ordu’nun eski sanat eserlerinin örneğini temsil etmektedir. Sanat örneği olan mihrabın çevresi kabartma süslü olup, iki tarafında da sarkıtları bulunmaktadır. Ünye ilçesinde bulunan ve Ünye taşı kullanılarak inşa edilen cami ise yani Saray Camii 1816 yılından günümüze kadar gelmeyi başarabilmiştir. Ünye ilçesinde bulunan sadece Saray Camii olmayıp aynı zamanda Hacı Osman Ağa Camii de kırma çatılı, geniş saçaklı ve saçak altı ahşap yapısıyla ilgi çekici görülmektedir. Ordu’da bulunan bir diğer tarihi cami ise Yalıköy Cami olup, Fatsa ilçesinde inşa edilmiştir. Bu caminin üç adet taş sütunla taşınan son cemaat yeri mevcut olup, iç kısmında mihrabın sağ ve solunda sıva üzerine yazılmış ayetler bulunmaktadır. Çayırbaşı ilçesinde bulunan Çayır Camii ise yüz elli yıllık bir geçmişe sahip olup, tamamen ahşaptan yapılmıştır.

Ordu’da cami ve hamamın bir arada bulunduğu tarihi eserleri görmekte mümkündür. Eski Pazar Cami ve Hamamları bunun en başlıca örneklerindendir. Hacı Emiroğulları tarafından inşa edildiği düşünülen caminin hasar görmesinden ötürü sadece giriş kapısı ve portalı günümüzde görülebilmekte olup, caminin kültür mirasına alınan pencere ve minber ahşap oymacılığı örnekleri Anakara’daki müzede sergilenmektedir.

Ordu’nun İkizce ilçesinde bulunan tarihi camiler konusunda ise Eski Camii diğer bir adıyla Ulu Camii örnek verilebilmektedir. Bu caminin bilinen diğer bir adı da dönemin vezirine sunulan lalelerden ötürü Laleli Camii olarak bilinmektedir. Ordu’da bulunan hiç onarım görmemiş, halen doğallığını koruyan camilerden birisi de Medreseönü Afirli Camii olup, ahşap yapısıyla göz doldurmaktadır. Aynı zamanda Efirli Camii ve Mezarlığı olarak adlandırılan 1800’lü yıllardan kalma cami de Türk Aile Mezarlığı olarak kayıtlara alınmış ve içerisinde mezar taşları ve kitabelerin bol bulunduğu bir camidir. anlaşıldığı gibi Ordu’da İslam’ın uyanışıyla beraber Müslümanların ibadet yeri olan camilerin inşası oldukça fazla sayıda olup, bu camiler tarihi dokularından ötürü koruma altına alınmış yapılardır.

İl bazında Ordu’da dini ve kültürel mekânlar konusunda kümbet, türbe ve yatırlardan bahsetmemek doğru olmaz. Bu nedenle Ordu’da bulunan kümbet, yatır ve türbeler konusunda bilgi vermek gezi planınıza dâhil edecekleriniz için önem taşımaktadır. Ordu’da bulunan âlimlerin ziyaretine gitmek maneviyatınıza ayrı bir huzur katacağını düşünerek sizlere bu dini mekânlar hakkında bilgi vermenin doğru olacağını düşündük.

Ordu ilinde bulunan bu dini mekânlar arasında Şakir Efendi Yatırı, Tuzak köyü Türbesi, Şeyh Yunus Emre Türbesi, Şid Abdal Türbesi, Şeyh Abdullah Türbesi ve Salih Derviş Türbesi yer almaktadır. Şakir Efendi Yatırı için aslen Buharalı Şakir efendinin yattığı ve beraberinde bulunan altı adet kabrinde bulunduğu bir yatır olduğu söylenmektedir. Tuzak köyü türbesi için ise Derviş Mehmet adında bir zata ait olan türbe olduğu söylenebilirken türbe, dikdörtgen şekilde ahşap yapıda bir türbe olup, iki kısmı bulunmaktadır. Şeyh Yunus (Emre) Türbesi ise her ne kadar Yunus Emre’nin adını taşıyor olsa da Yunus Emre’nin makamı olup olmadığı konusunda kesin bir bilgi bulunmayan bir türbe olduğu söylenebilir. Ancak Yunus Emre’nin “-İndik Rum-i kışladık; -Çok hayr-u şer işledük; - Oney (Ünye) oldu son durak; - Göçtü elhamdülillah” dörtlüğü Yunus Emre’nin burada vefat ettiği varsayımlarını güçlendirmektedir. Ordu’da bulunan türbelerden birisi de Şid Abdal Türbesi olup, türbenin Şid Abdal’a ait olduğu söylenilmektedir. Bu zat yörenin Türkleşmesine öncülük etmiş bir şeyhidir. Şeyh Abdullah Türbesi ise Şeyh Abdullah’ın yattığı bir türbe olup, Şeyh Abdullah’ın zamanın da zorda kalanlara yardım etmesi nedeniyle hatırlanan ve unutulmayan bir türbedir. Bu konuda anma törenleri bile düzenlenebilmektedir. Salih Derviş Türbesi ise 1994 yılında yapılmış olan bir türbedir.

Günümüzde tarihi değeri olan fakat halen kullanıma açık olan yerleri de mekân olarak belirtmek konaklama tercihlerinizi şekillendireceğinden ziyaretinize güzellik katacaktır. Ordu’da dini ve kültürel mekânlar konusunda tarihi camilerin dışında tarihi evleri de örneğin kadınlar yokuşu da güzelliği ile göz kamaştırmaktadır. Zamanında sadece kadınların kullandıkları bu evler yıllara meydan okuyarak günümüze kadar gelebilmiştir. Hatta  bu evlerde turizm destekleme amacıyla Ordu’ya yolu düşen misafirlere konaklama hizmetinin de sunulduğunu aklınızdan çıkartmayın.

Ordu’da dini ve kültürel mekânlar konusunda aslında en çok bilginin alınabileceği ve bu kültürün yaşanabileceği ortamlar daha çok halkın belirli dönemlerde bir araya gelerek eğlendiği, kültürel ürünlerin sergilendiği ve satışa sunulduğu festivallerdir. Genellikle festival dönemlerinde ordunun yerlilerinin özenle yapmış oldukları el sanatı ürünlerini satın alabileceğiniz en ideal ortamları oluşturan festivallerde aynı zamanda kültürün barındırdığı değişik lezzetleri tatma fırsatı da bulabilirsiniz. Aynı zamanda Ordu’da ordunun kültürünün kokusunu taşıyan ve yöresel lezzetler eşliğinde size Ordu’yu hatırlatacak nezih ortamlarda oturabilme, yeme içme şansına da sahip olabileceğiniz seçenekler mevcuttur.

Gezmek, görmek ve öğrenmek adına Ordu ilini gezi listesine dâhil eden gezginler makalede belirtilmiş olan bu muhteşem güzellikleri sadece satırlarda yaşamakla kalmayıp, doğrudan yerinde yaşama fırsatını yakalayacak ve unutamayacaktır. Ordu’da dini ve kültürel mekânlar konusunda sizler için hazırlanmış olan makalenin son satırlarına gelmişken Ordu’ya yolu düşenlere söyleyebilecek son söz, ordunun doğal güzelliklerinin dışında orduda sizi karşılayacak olan sıcakkanlı, samimi ve doğal halkını da belirtmeden geçemeyeceğim. Haçen sağlıcakla kalın…

Ordu’da oteller, ulaşım ve yemek kültürleri

Her neresi olursa olsun gezi ya da tatil planına dâhil olan ve düşünülmesi gereken kriterler arasında barınacak yer, yeme içme imkânları ve elbette ki ulaşım olanakları bulunmaktadır. Gezmek ve görmek istediğiniz yer Doğu Karadeniz Bölgesindeki bir şehir ise o zaman ulaşım olanaklarını ve barınma şartlarını detaylı bir şekilde gözden geçirmelisiniz. Durun hemen telaş etmeyin! Doğu Karadeniz Bölgesinde bugün hem her bölgeye rahatlıkla ulaşım sağlanabilmekte ve hatta bu bölgeye olan gezi turlarının her geçen gün sayısı artmaktadır. Bölgede gezilip görülmesi gereken yerler arasında doğal, tarihi ve kültürel güzelliklerini daha yakından görebilmek adına Ordu ilinde bulunmak gerekmektedir. Ordu ili Doğu Karadeniz Bölgesinde bulunan x nüfusa sahip, ekonomik, sosyal ve kültürel yapısı yeniliklere açık ve yeşiline doyulmayan şehirlerden bir tanesidir. Gezmek ve eğlenmek, ufak bir tatil planı ile yola cıktıysanız, Ordu ili hem size öğretecekleri hem de size vereceği pozitif enerjisiyle sizleri beklemektedir. Ordu’da tatil planı yapanlar için hazırlanmış olan bu makalede Ordu’da otel, ulaşım ve yemek kültürleri hakkında bilgi verilmektedir.

Ordu iline yolculuk hazırlıklarına girenler için öncelikle belirtmek istediğim ulaşım tipi bakımından hangi kanalı seçmeniz gerektiği ile ilgili olacak. Ordu ili her ne kadar Karadeniz Bölgesinde olsa da bugün ulaşımı yönünden güçlüklerin var olduğu bir şehir olmayıp kara, deniz ve havayoluyla ulaşılabilecek şehirlerden birisidir. Bu konuda güzellikleri kaçırmamanız adına kara yolunu tercih etmeniz her ne kadar uzun sürse de güzel olacaktır. O halde Ordu iline ulaşım olanakları açısından detaylıca bakalım...

Ordu’nun ulaşım olanakları yönünden karayolunu tercih edenlerin Türkiye’deki Ankara, İstanbul ve Bursa gibi büyük şehirlerden yola çıkmak kaydıyla yolculuk yapacakları süre Ankara’dan yedi saat on beş dakika, İstanbul’dan on saat ve Bursa’dan da on saat yolculuk yapmaları gerekmektedir. Ordu’ya havayolları aracılığıyla gelmek isteyen gezginlerin ise öncelikle bir iniş yeri tercihi yapmaları gerekmekte olup, bu konuda Samsun Havaalanı ya da Trabzon havaalanına iniş yapmalarına gire Ordu’ya ulaşım süreleri değişecektir. Şayet Trabzon’a havayolu ile gelen bir gezginseniz Ordu’ya ulaşmanız için sizi iki buçuk saat sürecek olan bir kara yolculuğu beklemektedir. Şayet de Samsun’a havayolu ile gelen bir gezginseniz sizi Ordu’ya ulaşabilmeniz için iki buçuk saat sürecek bir kara yolculuğu beklemektedir. Liman olarak Ordu’ya bakıldığında Ünye ilçesinde ve merkez ilçesinde limanı bulunan bir il pozisyonundadır. Ordu ulaşım sorunlarını aşmış bir şehir olarak değerli konuklarına güzelliklerini sunmak için beklemektedir.

Ordu iline doğru yapılan gezi planının önemli parçalarından birisi de elbette ki barınma olanaklarıdır. Bu konuda Karadeniz size misafirperverliğiyle kucaklayacak bir kucak açmaktadır. Ordu’da bulunan oteller söz konusu olursa da günü ve zamanı yakalayan küçük ya da büyük otellerle karşılaşmanız mümkündür. Seçim size kalmak üzere Ordu’da bulunan oteller hakkında bir açıklama yapmak gerekirse, Ordu’da merkez otelleri arasında Enginyurt City Otel; temizlik ve dizayn açısından mükemmel bir otel olup, her sabah konuklarının damak zevkine uygun yöresel ürünler içeren zengin kahvaltı menüsü sunmaktadır. Yeme ve içme adına otelde öğlen ve aksam yemekleri ise teraslı ve dağ manzaralı restoranda konuklara sunulmakta olup, otelin barınma ücretleri ise döneme göre değişmek üzere ağustos ayı itibariyle 250 TL’dir. Yine merkez otellerinden bir diğeri olan City Balıktaşı Otelde otelin hemen her bölgesinde sorunsuz işleyen Wi-Fi ağı bulunan, geniş odaları bulunup, LCD televizyon ve çeşitli uydu kanallarına ulaşabilme olanaklarıyla donatılmış bir oteldir ve zengin Türk kahvaltısı menüsüyle konuklarını ağırlamaktadır. Otel konukları için dönemsel etkinlik programları düzenlemekte olup, fiyatları da dönemlere göre değişmektedir. Ağustos ayı itibariyle otelde bir gecelik barınma ücreti 295 TL değerindedir. Ordu merkez ilçesinde bulunan Belde Hotel ABD Convention Center da Karadeniz’e bakan eşsiz bir konuma sahip olup, açık yüzme havuzu ve çocuk havuzu gibi olanakları bulundurmaktadır. Tüm odaları klimalı olan otelin Karadeniz yemekleri, deniz ürünleri ve Türk yemekleri gibi mutfakları bulunmaktadır. Otelde konaklayan misafirleri için sauna, hamam ve terapi, spa gibi hizmetleri bulunan otelin ağustos ayı itibariyle konaklama ücreti 270 TL değerindedir. Ordu’da bulunan muhteşem otellerden birisi olan Radisson Blue Hotel Ordu ilinde bulunan yeşil anahtarlı otellerden birisidir. Oda çeşitleri konusunda hemen her tip oda olanağının bulunduğu otelin lobi, otopark, kapalı havuz, hamam, çamaşırhane, kuru temizleme, toplantı salonu, Wi-Fi, firness center, çocuk oyun parkı gibi daha birçok olanağı bulunmaktadır. Konforlu bir konaklama imkânı sunan otelin 129 adet odası bulunmakta olup, superior odasında bir gece konaklama için ödemeniz gereken tutar 377 TL’dir. İl merkezinde bulunan diğer oteller arasında Padya Otel, panoramik deniz manzaralı restorana sahip olup, klimalı odalara sahiptir. Bur gecelik konaklama ücreti olarak ağustos ayı için 178 TL ücretle hizmet veren otelin temizliği ve konuklarına ilgisi mükemmeldir. Ordu merkez ilçesinde bulunan bazı otel örneklerinden sonra genel olarak bir listeleme yapmak gerekirse Ordu merkezde Sinema Hotel, Balıktaşı Hotel, Grand Ayzek Hotel, Aktuğ Otel gibi faklı alternatif otellerde mevcuttur. Ordu’nun Ünye ilçesinde bulunan Ünye Kargılar Otel de özel plaj alanı ve bir restoranı ile konuklarını ağırlamakta olup, tam donanımlı odalarıyla faaliyetini sürdürmektedir. Öte yandan yine Ünye’de bulunan Sibel Hanım Konakları iki yüz yıllık bir geçmişe ışık tutan bir özelliğe sahip olup, tarihi bir bina pozisyonundadır. Tarihin kokusunda uyanmak isteyenler için Ünye’de tercih edilebilecek güzel bir konaklama alternatifi oluşturmaktadır.

Ordu turizm açısından ele alındığında sadece yaz turizminin görüldüğü bir il olmayıp yayla turizmi açısından da oldukça gelişmiş bir ildir. Bu konuda Ordu’da kalacağınız süre içerisinde trekking, yamaç paraşütü, avcılık, kampçılık gibi olanaklarla tanışma fırsatı yakalayabilirsiniz. Ekonomik açıdan değerlendirildiğinde hemen her bütçeye uygun olan konaklama olanaklarıyla Ordu’ya gelmenizi sabırsızlıkla bekliyoruz.

Ordu şarkılara bile doğal güzellikleri ile konu olan dereleri, nehirleri, yaylaları, denizi, kaplıcaları tarihi yerleri ve mağaraları hatta vadileri ile yeşilin ve mavinin buluştuğu gözde şehirlerden bir tanesidir. Ilıman iklime sahip olan Ordu, Karadeniz Bölgesinde olmasından ötürü yemek kültürü bakımından öncelikle Karadeniz’in kokusunu almanız gayet doğaldır. Gelelim ordunun yemek kültürüne...

Ordu’nun otelleri, ulaşımı ve yemek kültürleri hakkında bilgi verme üzere hazırlanan bu makalede kentin yöresel lezzetleri hakkında bilgi vermemek çok şey kaybetmenize neden olur. O halde Ordu’nun yemek kültüründeki lezzetlerin muhteşemliğini hissetmişsinizdir. İlin tabiatının vermiş olduğu imkânlar nedeniyle organik tarım konusunda tereddüde düşmeden tüketim yapabileceğiniz olanakları mevcuttur. Doğal olan bu şehrin yemek kültüründe pancar, mısır, balık, kabak gibi menülere oldukça fazla rastlanılmakta ve genellikle büyükşehirlerde karşınıza çıkan genetiği oynananmış gıda maddeleri ile karşılaşma ihtimaliniz ise sıfırdır. Yörenin sofralarını süsleyen menülerin içerisinde çorbaları adına Pancar Çorbası, Mısır Çorbası, Isırgan çorbası ve Kabak Çorbası yer almaktadır. Ana yemekleri bakımından yöresel sofralarda Pancar (Karalahana) Sarması, Pancar (Kara lahana) Döşemesi, Pancar (Kara lahana) Diblesi, fasulye diblesi, Melocan(Diken ucu) Kavurması, Sakarca Mıhlaması, Galdirik Kavurması, Isırgan Yağlaşı, Hoşgıran Kavurması, Tirmit (Mantar) Kavurması, Çerkez Tavuğu, Kabak Muhallebisi, Mısır Yağlaşı, Pallobye, Keşkek (Gendeme),Fırın Fasulyesi, soslu patlıcan, pazı mücveri ve taze bezelye kayganası gibi çeşitlere rastlamak da mümkündür. Yörenin denizinden gelen lezzetleri de mutlaka tadılmalı denilecek kadar mükemmeldir. Söz konusu Karadeniz olunca balık tüketiminde hamsi vazgeçilmez balık türüdür ve buna bağlı olarak da sofralarda değişik tatlarda yer alır. Hamsinin Buğulaması, Köftesi ve Tavasına oldukça fazla rastlanılmakta olup, içli tavası da mutlaka tadılması gereken bir lezzettir. Karadeniz denildiğinde her ne kadar hamsi aklınıza gelse de hamur işlerini de tatmanızı tavsiye ederim. Bu konuda Ordu’da hamur işi olarak Su Böreği, Yufka Böreği ve Ev Makarnası (Kesme Makarnası) gibi lezzetler bulunmaktadır. Ana yemeklerin ardından tatlı yenilmezse olmaz. Lezzetleri yönünden kültürün ve doğanın birikimini kullanan ordu mutfağında Kabak Tatlısı, Aşure ve Un Helvası gibi çeşitler bulunmaktadır.

Doğal olan ortamda doğal besinlerin olması da normal değil mi? ordulular ekmek çeşidi olarak Mısır Tatlısı, Bileki Ekmeği, Saç Ekmeği ve Golit gibi türlerde ekmek tüketmektedir. Reçelleri konusunda İncir Reçeli, Üzüm Reçeli ve Elma Reçeli oldukça fazlaca tüketilmektedir. Turşuları için ise sapsarı suları olan Fasulye Turşusu, Domates Turşusu, Salatalık Turşusu, Patlıcan Turşusu ve Kelem Lahanası da tadılması gereken lezzetler olarak önerilmektedir. Pancar ve mancar gibi besin maddelerinin guatr hastalığı olanlar tarafından dikkatlice tüketilmesi gerektiğini hatırlatarak Ordu’da mutlaka 42 numaralı çayı içmenizi de öneririm. Tabii nede olsa siz doğanın güzellikleri içerisinde dinlenirken, sohbetlerin ayrılmaz parçası çayı ihmal etmemek lazım…

Ordu’nun otel, ulaşım ve yemek kültürü üzerine hazırlanan bu makalede yemek kültürü adına Türk mutfağında renkliliğe imkân veren Karadeniz yemeklerinden sadece birkaç örnek bulunmakta olup, yörenin daha farklı yemek çeşitleri de bulunmaktadır. Kendisine has yemek kültürü ile sebze yemeğinden, et yemeğine kadar, enfes salatalarla süslenen Ordu sofralarının çeşitliliği gurmelerin özellikle tercih ettikleri bir mutfak olmalarında etkili olmuştur. Her şehirde olduğu gibi Ordu’yu diğer Karadeniz şehirlerinden ayıran lezzetleri tadabilme şansına ilde misafir olarak sahip olunabilmektedir. Ordu iline rotasını çeviren gezginler muhteşem doğa manzarası eşliğinde, tabiatın insana sunduğu tüm olanaklardan yararlanarak düzenlenen turizm hizmetleri ile yeme, içme, görme, eğlenme, dinlenme ve tanıma olanağına sahip olabilmektedir. Ordu’da sadece tarihi yerler konusunda gezi yapmak için bile en azından birkaç gün gerekmekte. Bu şehre gelmişken de biraz istirahat ve huzur diyorsanız, tabiatın içine dalmalısınız.

Evet, gitmek istediğim yerde muhteşem bir doğa olsun, aynı zamanda tarihsel açıdan eşi benzeri olmayan bir yer olsun diyorsanız, Ordu’ya gitme tercihi konusunda doğru seçim yaptınız demektir. Çünkü Ordu kent olarak turizmin getirdiği yükün altından kalkabilen bir şehirdir. Çeşmesi, türbesi, camisi, kilisesinden, müzesine kadar kültürel mirasın bol bulunduğu bir il olan Ordu, doğası bakımından benzersiz büyüklükte ve yeşilin her rengini taşıyan ormanların yer aldığı, mavisi adına tertemiz serin tuzlu suyunun varlığı ile turizm sektöründe parlak şehirlerimizden bir tanesidir. Ulaşım yönünden kara, deniz ve havayolu ile ulaşılabilen Ordu ilinde konaklama sorunu yok denilebilecek nitelikte olup, buraya gelmek isteyenlerin sadece çantalarını sırtlarına takıp gelmeleri yeterlidir. Kartpostalları anımsatacak ortamlarda muhteşem hatıra fotoğrafları çektirebileceğiniz yerleri bulunan Ordu’da kendinizi yeni doğmuş gibi dinç hissedeceğinizden eminim.

 

"ORDU GEZİLECEK YERLER" Hakkındaki Yorumlar (0)

A
B
F
G
H
İ
K
M
S
T
U
A
B
Ç
D
E
G
H
I
İ
J
K
L
M
N
O
P
R
S
Ş
T
Ü
V
Z